انسان سازی یا جامعه سازی

یه بحثی رو شروع کرده بودم تو وبلاگ قدیمیم درباره شناخت عمیق تر فیمینسم، مبنی بر اینکه فیمینیسم فقط مبارزه برای رفع یه سری تبعیض در جامعه نیست. فیمینسم فقط چند اشکال بر ماده های قانون و فتواهای شرعی نیست. این مسائل فقط بخش های کوچکی از مکتب فیمینسم رو تشکیل میده. در واقع فیمینیسم یه ایدئولوژی در نظام های الهیاتی جهان و یه نظام فلسفی و یه مکتب جدید در عرصه فرهنگ و هنره، فیمینیسم اعتراضی است بر قرائت مردسالارانه از دین، از فلسفه، از ادبیات و از همه ارکان زندگی. اما اون بحث با فیلتر شدن چند باره وبلاگهام ناتموم موند و فعلا هم قصد ادامه دادن اون بحث رو ندارم. در اینجا می خوام به جنبه دیگری از فیمینیسم و مبارزه زنان بپردازم. سوال اینه که گروههای فیمینستی اول باید به عضو گیری و تربیت نیرو بپردازند (انسان سازی) سپس این انسان ها جامعه مطلوب فیمینست ها رو تشکیل بدن (جامعه سازی) یا ابتدا باید با جامعه چالش داشت و جامعه را آماده و ساخت (جامعه سازی) که در عرصه اون جامعه انسان ها ساخته بشن(انسان سازی)؟؟؟ میشه گفت هر دو در یه جامعه غیر ممکنه، از یه طرف اگه بخوایم به اول به انسان سازی بپردازیم جامعه ای که مخالف ماست (جامعه مخالف می تونه دولت و یا گروه های مختلف اجتماعی قدرتمند باشه) چنین اجازه ای رو به ما نمیده که همه انسان ها رو تربیت کنیم. از طرفی جامعه سازی (تغییر قوانین و رفع تبعیض های قانونی) برای انسان هایی که هنوز خودشون تربیت نشده اند و فرهنگ جدید در اونها جای نیفتاده، هیچ سودی نداره در ضمن اگر جامعه قرار بود بهمین راحتی ها ساخته بشه که چه نیازی به مبارزه بود. اینجاست که نیاز به گروه پیشرو بوجود میاد. گروهی که باید بر اساس اصول فیمینسم ساخته و پرداخته بشه. در این گروه آدم ها بصورت انفرادی و تک تک تربیت میشن. افراد این گروه باید علاوه بر آمادگی فکری و ذهنی، یک گروه انقلابی و اجتماعی فعال باشه. انسان سازی محدود به همین گروه خواهد بود. سپس این گروه می تونه جامعه را دگرگون کنه و نظام و فکر و اصول مورد نظرش رو در جامعه حاکم کنه و اونوقت جامعه سازی شروع میشه. مرحله فرد سازی در گروه پیشرو و جامعه سازی در مرحله بعد بارها و بارها در تاریخ تکرار شده، همیشه رهبران و یا مکاتب برای اینکه به اهداف خودشون برسن قبل از هر چیز به تربیت یاران وفاداری مشغول می شدندکه در عین اینکه از نظر فکری در سطح بالایی می بودن شور انقلابی و اجتماعی کافی رو نیز می داشتند. شاید بارزترین نمونه اونو در صدر اسلام ببینیم. چند سالی که پیامبر در مکه به رسالت می پرداختن به تربیت افراد مشغول بودند و حتی تمامی سوره های قرآن که در مکه نازل شد به اصول فردی اشاره می کنه و پس از ساخت چنین گروهی پیامبر به مدینه میرن و اونجا به ساخت جامعه مشغول میشن.

خيانت

سوال اینه : آيا اصلا خيانت وجود خارجي دارد يا قالب‌هاي اجتماعي و فرهنگي و اخلاقي از پيش تعريف شده آن را به ذهن انسان تحميل مي‌كند ؟‌ چرا خيانت مي‌كنيم ؟ چه عواملي ما را به اين سمت مي‌برند ؟ آيا در دنياي امروز اصلا ممكن است كه از اين عوامل اجتناب كنيم ؟ آيا اخلاق انساني به ما اجازه مي‌دهند كه بخواهيم مالك جسم و ذهن ديگري باشيم و مهم‌تر از آن آيا دو موجود انساني با تمام ظرفيت‌ها و محدوديت‌هايشان مي‌توانند تمام نيازهاي همديگر را برطرف كنند؟ و يك سوال مهم ديگر؛ آيا اين فرضيه كه چهره خيانت در دنياي امروز از حالت صرفا مردانه خارج شده و اتفاقا وجه زنانه آن در حال پررنگ‌ شدن است قابل اثبات است ؟
خیانت بنظر من زیرپا گذاشتن تعهد در حالیکه پارتنرمون نسبت به اون آگاهی نداره. حالا بسته به نوع تعهدی که با پارتنرمون داریم خیانت نسبیه. یعنی ممکنه در فرهنگی یا طبقه خاص اجتماعی یه عملی خیانت محسوب بشه ولی همون عمل در فرهنگی دیگر و رابطه ای دیگر خیانت نباشه. اما سوالات پرسیده شده در رابطه با خیانت جنسی و اون هم به همسر در یک ازدواج قانونی هست.
بنظر من آدم با ازدواج مالک جسم و ذهن دیگری نمیشه، بلکه فکر می کنم در واقع جسم و ذهن خودش رو با جسم و ذهن دیگری شریک میشه و کسی از طرفین سر خود حق نداره شخص ثالثی رو وارد این شراکت کنه. اما خیانت هست و کم هم نیست. گستردگی خیانت بیشتر در مردان هست و در زنان تازه کم کم در شهرهای بزرگ شیوع پیدا می کنه. مهمترین سوال اینه که چرا خیانت می کنیم؟ دلایلی که باعث خیانت میشه با توجه به فرهنگ و زندگی و جنسیت متفاوته. اما بطور کلی میشه همه این ها رو در دو دسته بزرگ جا داد. نخست تنوع طلبی و عدم مسئولیت پذیری و بی قید بودن و دومی عدم ارضا توسط همسر چه روحی و چه جسمی. در دسته نخست اصلا این بحث مطرح نیست که طرفین قادر به ارضای همدیگه هستن یا نه. بلکه کسی که خیانت می کند به دنبال ماجراجویی و هیجانات تازه است. البته این مورد شاید فقط در مردان باشه و زنها معمولا هنگامی که ارضا بشن به خیانت فکر نمی کنند بر عکس مردانی که حتی با داشتن احساسی خوب از کنار همسر بودن، دست رد به ماجراجویی نمی زنند. نیما یوشیج در یکی از نامه هایی که به عشقش "عالیه" می دهد این موضوع رو اذعان می کنه:
" عزيزم مي نويسي با دوازده دختر دوست هستم ؟ به من بگو در سينه ام دوازده قلب وجود دارد ؟كدام هوس بازي مي تواند در ميان محبت هاي شديد دوام پيدا كند ؟ انسان آب را مي ماند : وقتي حواسش مثل جرعه هاي اين مايع لطيف جمع شد ، به يك جا سوق پيدا مي كند . بدون ترديد هر كس يك گل را بيش از گل هاي ديگر دوست دارد . زيرا سليقه با همه ي جهات مطابقه نمي كند و محال است ذهن در اعمال خود به يك طرف بيش تر متوجه نشود. عاليه ! باور نمي كني آن گل تو باشي ؟ ..."
در واقع مردان زیادی در جامعه هستند که براحتی می توانند چندین نفر رو دوست داشته باشند، هر چند شاید یکی را بیشتر.
اما دسته دوم کسان که خیانت می کنند، کسانی هستن که در زندگی با همسرشون از لحاظ روحی یا جنسی ارضا نمیشن. اینکه چرا ارضا نمیشن می تونه دلایل مختلف داشته باشه. چند تا از دلایلی که من به ذهنم می رسه می تونه این ها باشه:
1- عدم انتخاب صحیح همسر باشه. داشتن عشقی کور یا ازدواج اجباری یا عدم شناخت می تونه به یه انتخاب ناصحیح ختم بشه.
2- رشد شخصیتی و اجتماعی یکی از طرفین در حالیکه دیگری به شخصیتی ثابت رسیده، خیلی از خانواده ها رو میشه دید که در شروع ازدواج کاملا با هم تفاهم داشتن ولی به دلایل مختلفی مثل ادامه تحصیل یکی باعث رشد شخصیتی او بشه در حالیکه دیگری درجا می زنه. اونوقت به جایی می رسن که می بینن نمی تونن همیدگه رو از لحاظ روحی ارضا کنند. مثال دیگه می تونه کار کردن مرد در جامعه که باعث رشد اجتماعی او میشه و کارکردن زن در خونه و انزوای او از جامعه پیرامون باشه.
3- عدم اطلاع رسانی و اموزش صحیح در جامعه درباره ارتباط جنسی هم می تونه باعث عدم ارضای کامل دو طرف بشه. در حالیکه حرف زدن از دستگاه جنسی مرد و زن در جامعه یک تابو به شمار میره و مرد و زن معمولا چیزی از بدن یکدیگز و نحوه ارضای دیگری نمی دانند.
4- تکراری شدن
و دلایل زیادی که من به ذهنم نمی رسه.
اینکه میشه از این عوامل اجتناب کرد یا نه، برای منی که هنوز وارد این عرصه نشدم و شاید آرمانی فکر می کنم جوابش مثبت باشه و قاطعانه بگم که میشه اجتناب کرد ولی مطمئنا ازدواج برای هر فرد تجربه منحصر به فردی به شمار میره که تا قبل از اینکه وارد اون بشی، معلوم نیست که چه اتفاقاتی بیفته.
بحث خیانت رو فهمیه خذر حیدری اینجا شروع کرد. کامنت ها رو حتما بخونین

فیمینیسم رو عمیق تر ببینیم(2)

الهیات فیمینیستی ریشه در نگرشی داره که معتقده کلیسا و پدران کلیسا در طول قرن ها تفسیری مرد محورانه و مرد صفتانه از دین و مسیحیت خدا ارائه دادند و سهم و نقش زنان رو یا به کلی نادیده گرفته و یا دست دوم و تابع مرد قرار داده.اندیشمندان فیمینیست که عمدتا مسیحی یا یهود اند کل الهیات و سنت نگرش دینی یهود و مسیحیت رو در طول تاریخ مورد انتقاد قرار داده و اون رو مرد صفت و مرد محور دانسته و معتقدند که زن در الهیات مسیحی یا نقشی نداره یا موجودی ناقص، طفیلی و وابسته به مرده که خدا نیز گویی او را فراموش کرده.
روند تکامل و تحولات فیمینسم در غرب رو به سه دوره زمانی میشه تقسیم کرد. فیمینیسم در مرحله نخست خود بیشتر مبتنی بر مساوات طلبی، عدالت خواهی و رفع و محو تبعیض بر علیه زنان بود. به خصوص در عصر انقلاب صنعتی مبارزه با مشکلات زنان مثل وضع اسفبار و فلاکت آمیز زنان کارگر و عدم برابری دستمزدها، محرومیت زنان از مراقبت های بهداشتی، حق رای، رسیدن به مناصب بالای اجتماعی و...کسانی مثل خانم مری ولفتسون کرافت و بتی فریدان از پیشگامان اون بودند. در واقع در مرحله نخست رفع تبعیض خواسته فیمینیست ها بود. به این دسته از فیمینیست ها عموما فیمینییست لیبرال می گن. اما در مرحله دوم فیمینیسم از شعار هایی مثل دفاع از آزادی، برابری و حقوق زن بسیار فراتر رفت و جنبه های فلسفی تر و ایدئولوژیک تری بخود گرفت. کتاب جنس دوم نوشته سیمون دوبووار رو غالبا نقطه عطف مرحله دوم فیمینیسم دانسته و نقد فیمینیستی نیز با کسانی مثل ویرجیناولف در ادبیات، شعر و هنر وارد شد و منتقدان ادبی فیمینیست به نقد زبان مردصفتانه کل ادبیات، هنر و فلسفه گذشته و حال روی آورده و به ساختار شکنی در ادبیات مرد محور پرداختند. مرحله سوم فیمینسم در واقع چیز جدیدی نبود، بلکه از دهه نود میلادی فیمینیست ها همان 2 دیدگاه قبلی رو با نگاهی بسیار افراطی مطرح کردند.

فیمینیسم رو عمیق تر ببینیم

معمولا جنبش زنان یا نهضت دفاع از حقوق زنان رو با فیمینیسم یکی در نظر می گیرن و گاهی در مصاحبه ها و مقالات برخی نویسندگان می بینیم که مطالعات زنان رو با فیمینیسم یکسان قلمداد می کنند. بنظر یکسان گرفتن اندیشه فیمینیسم با جنبش دفاع از حقوق زنان و یا حتی مطالعات زنان نشانگر سطحی اندیشی ، نشوندهنده ناآگاهی و گریز از تفکر علمی و دقیق است . اونچه که تا کنون در ایران عرضه شده بیشتر طرح یک سلسله تبعیض ها در مورد زنان و کاستیهای حقوقی و قانونی مربوط به زنانه و از ابعاد وسیع و عمیق و پیچیده معرفت شناسانه ، فلسفی ، الهیاتی و اخلاقی این اندیشه یکسره غفلت شده. مخالفان نیز در واکنش به این اظهارات یا به ناسزاگویی ، شعار دادن ، برچسب زدن ، تئوری توطئه، متهم کردن و مسیر بحث رو عوض کردن پرداختند و یا به موعظه و اندرز گویی سرگرم اند و قواید سنتهای قدیمی و حرمت شوهر و خانواده رو متذکر میشن و برخی نیز به تعدیل پاره ای فتواهای فقهی و قوانین خانواده مانند دیه، ارث، شهادت زنان در دادگاه، حجاب، نفقه، ارتداد، زنا، قصاص، مهریه، ازدواج موقت، تحصیل دختران، قاضی شدن زنان، اجتهاد زنان، تعدد زوجات، خشونت مردان علیه زنان،سقط جنین و ... توصیه کرده اند. اما نباید ساده لوحانه پنداشت که اندیشه فیمینیسم تنها در این امور خلاصه میشه و با بهبود چند ماده قانونی و افزودن چند تبصره مسائل زنان به کلی حل میشه. نهضت دفاع از حقوق زن و برابری زن و مرد که عمدتا در کشورهای اروپایی و در عصر صنعتی شدن به وقوع پیوست تنها بخشی و البته بخش کوچکی از کل مسائل زنان و نگرش فیمینیستی با ابعاد گسترده فلسفی، الهیاتی، معرفت شناختی، اخلاقی و علمی است. انتقاد از ستمی که بر زنان رفته یا رفتار خشونت آمیز مردان بر علیه زنان در برخی جوامع یا سلب برخی حقوق و امتیازات از زنان در برخی مقاطع تاریخی، هر چند اقدامی درخور و لازم و آگاهی بخشه ولی نباید موجب غفلت از مبانی اصول فیمینیسم بعنوان یک نگرش، فلسفه و ایدئولوژی بشه. فیمینیسم اندیشه ای است که با ابعاد گوناگون و گسترده اش یک ایدئولوژی تمام عیار رو پدید میآره و بهمین سبب باید فیلسوفان و معرفت شناسان و عالمان الهیات درباره اون سخن گویند و نه فقط حقوق دانان و قانون نویسان یا فعالان سیاسی و حزبی. هر چند که محو و نفی قوانین تبعیض آمیز و احقاق حقوق زنان از جایگاه قانونی و حقوقی کاری بسیار ارزشمند و انسانیه ولی نباید مباحث فلسفی، الهیاتی و معرفت شناختی رو به بحث های فقهی، حقوقی و قانونی تقلیل داد.
فیمینسم در غرب، با ابعاد عمیق فلسفی، الهیاتی و معرفت شناسانه و پیچیده ای که داره اعتراض بر علیه نگرش مرد سالارانه چندین قرنه کلیسا و روحانیون بود؛ واکنش فرهنگی، فلسفی، تفسیری و فکری بر ضد قرائت مردسالارانه از کتاب مقدس و آموزه های اساسی مسیحیت و تلاش برای ارائه تفسیری جدید و زن محور از کتاب مقدس و سنت طولانی یهودی مسیحی و کل مجموعه باورها و آموزه ها و ارزش های مسیحی.

زیبایی را در پستوی خانه نهان باید کرد

نمیشه گفت قابل پیش بینی نبود، حضور احمدی نژاد در مسند قدرت و افکار ماکیاولی او مسلما نشان از آینده ای تاریک تر برای مردمی داشت که به تارکی عادت کرده بودن. اما دیگه وقاحت رو به حد اعلا رسوندند. طالبانیسم ایرانی به آخر خط نزذیک میشه و با دست خودش داره گور خودش رو می کنه. با دیدن این ویدئو و شنیدن شعار های آقای رئیس جمهور فقط میشه به حال این ملت ساده لوح تاسف خورد که ذات چنین آدمی را نادیده گرفتند و گوش به زبان دروغگو و عوام فریبش دادند. کاش ملت ایران بفهمن که دختران خوش لباس و شیک پوش ایرانی ناهنجاری نیستند و ناهنجاری بزرگ ایران مسلما اوست.دیدن فیلم دستگیری یکی از این دختران خوش لباس و رفتار پلیس با اون خون آدم رو به جوش میاره.